MikeLigalig.com

Filipino White House chef hooked on ‘patis’

By Alex Vergara
Philippine Daily Inquirer
First Posted 22:09:00 08/26/2009


LIKE most Filipino-Americans, White House executive chef Cristeta Pasia Comerford, 46, always keeps a bottle of patis (fish sauce) handy in her suburban Maryland home. She credits the favorite Pinoy seasoning for keeping her adobo and other home-cooked Filipino dishes flavorful and authentic.

Even daughter Danielle, 8, often uses patis as her sawsawan (table seasoning) during meals.

This early, the third grader has already shown interest in cooking. In a recent “show and tell” in school, for instance, she brought with her pre-cooked rice, egg and sautéed corned beef flavored with, yes, a dash of patis.

“She cooked it herself,” said the proud mother.

That leaves American husband John, also a chef, in the minority. He doesn’t hide his dislike for patis as staple on the Comerfords’ dinner table, but can take it as cooking ingredient.

“As long as it’s mixed with adobo or sinigang during cooking, I’m fine,” he said.

Comerford insisted she doesn’t keep a bottle of patis in her basement kitchen at the White House. Still, there are certain cooking habits passed down by her mother, now 82 and living in Chicago, that die hard.

“As a Pinoy, you tend to overdo things,” she said. “Whenever there’s a chance, for example, to add extra onions or garlic, you don’t hesitate to do it, which makes for a better-tasting meal.”

And thanks to the White House’s famous organic vegetable patch on the South Lawn, she has easy access to okras, eggplants, tomatoes, spinach, string beans and whatever vegetables are in season.

“The Obamas are into healthy eating and enjoy simple, well-made meals,” she said. “They have certain preferences like steamed vegetables and brown rice that you’d want to do a lot.”

Break

Taking advantage of her famous clients’ summer vacation in Martha’s Vineyard, Comerford, upon the invitation of Bank of the Philippine Islands (BPI), took a break from her White House duties and recently flew to Manila with John on a week-long visit.

As one of this year’s BPInoy awardees, Comerford gladly dropped everything to receive a well-deserved recognition given by BPI to outstanding Filipinos based abroad.

Apart from encouraging nationalism among Filipinos, the annual award, now on its fourth year and comes with a P100,000 cash prize to be donated to the honoree’s favorite charity, is part of BPI’s commitment to excellence as it serves a growing number of overseas Filipino workers.

Other awardees are HK-based economist Eli Remolona and modernist painter Anita Magsaysay-Ho. They now join the ranks of past BPInoy awardees such as Lea Salonga, Josie Natori, Monique Lhuillier, Dado Banatao, Jorge Garcia and Rico Hizon.

“The last time I was here was six years ago to attend a high-school reunion,” Comerford, a product of the country’s public school system, said. “This is a special trip, as it marks the first time since I became White House executive chef. It’s also John’s first trip to the Philippines.”

Comerford, the 10th in a brood of 11, pursued a degree in food technology at the University of the Philippines before immigrating with her family to the US in the mid ’80s. She trained for almost a year as chef in Vienna before working for various fine-dining restaurants in the US.

“I’ve always been interested in cooking,” she said. “As a young girl, I would often hang out in our kitchen in Manila to watch my mother cook. It didn’t take long before I started volunteering to do the family meals.”

Hands-on

In 1995, then White House executive chef Walter Scheib recruited her as one of his assistants. When Scheib left in 2005, then First Lady Laura Bush appointed Comerford to the position, making her the first woman, first Filipino and first minority to assume the top post.

Amid speculations that the Obamas would replace Comerford with a more high-profile celebrity chef once they moved into the White House, First Lady Michelle Obama did the opposite by retaining her and her six-person team.

Comerford has three assistant or sous chefs working directly under her. On top of her executive duties, she remains hands-on.

Ms Obama appreciated the fact that Comerford, like her, was also a mother raising a young daughter. “I appreciate our shared perspective on the importance of healthy eating and healthy families,” she reportedly said.

The Comerfords would have loved to bring their daughter along, but figured they didn’t have enough time as a family to fully savor the trip.

The couple plans to make a day trip to Subic with a family friend and do some shopping and dining. Comerford even asked journalists where she could get a good Manny Pacquiao T-shirt, one of the items on her friends’ wish list back home.

“One of the first things I did as soon as John and I were settled in our hotel was to troop to The Landmark,” she said. “I headed straight to the fruits section to buy some atis and lanzones. Even if they sometimes have imported lanzones in the States, they’re not as good as the ones you have here.”

Modest

Up close, the woman responsible for conceptualizing menus and preparing America’s first family’s daily meals as well as those during official state functions is modest, soft-spoken and circumspect to a fault.

Comerford would rather remain vague about her famous and powerful employers’ eating habits.

“She’s a very busy woman with lots of things to attend to,” Comerford said of the First Lady. “She’s a hands-on person, but she’s not a micro manager. She knows how to delegate.”

Comerford also describes the Obamas as “warm” people. They don’t have to say thank you since she and her team are simply doing their jobs, but they would often drop by the kitchen to express their appreciation.

No maid

As for her own schedule, Comerford, who, unlike perhaps most of her colleagues here in the Philippines, doesn’t have a maid, is often out of the house by 5 a.m.

She uses the one-hour drive to the White House as “me” time to plan her entire day. If the Obamas have no state dinners or late-night guests to attend to, she’s usually home before 7 p.m. in time for dinner.

Weekends, she said, are sacred. But before she hies off, she makes sure an assistant is left manning the post.

For state dinners and other official functions, she coordinates directly with White House social secretary Desiree Rogers weeks, sometimes months in advance.

Because of her killer schedule, she doesn’t cook for the family as often as she used to. But during the rare times she does, Comerford makes sure such extras as a clove of garlic and a helping of patis are within easy reach.

Nganong kitang mga Bisaya dili man kaayo mogamit ug patis? Nahibong akong misis nga taga-Pangasinan, nangayo'g patis over dinner, gitunulan man ug tuyo sa akong Mama.

huy paki patis baya ko! naa jud ko patis diri.

Bene san ang patis sa bisaya kay tuyo! dili tuyo nga buwad kundi to-yo nga patis! hahahah!

Ako pud, paki-patis baya ko, pero mild lang. Akong duha ka anak hilig kaayo'g patis, naliwat sa mga taga-Pangasinan.

Mao lagi, ang patis sa Bisaya kay toyo. Unsaon man pag-differentiate nato inig palit ka sa tindahan ug toyo nga itom ug toyo nga brown?

Quote from: ms da binsi on August 27, 2009, 11:28:50 AM
huy paki patis baya ko! naa jud ko patis diri.

Bene san ang patis sa bisaya kay tuyo! dili tuyo nga buwad kundi to-yo nga patis! hahahah!

para nako dili ko mo anngay og patis,kay lain man baho.dili man pod ko gusto og parat.ingnon tawon ko nila nga jatot ko kay tab ang man ang akong gusto/

mas paratan kos patis, kay sa toyo...

pero mas healthier tingali ang patis kay sa toyo. imho.

preha ra ang sodium content Glace...

Quote from: ms da binsi on August 27, 2009, 12:10:49 PM
preha ra ang sodium content Glace...

mao tingali. pero ang toyo ron, naa na man poy low ang sodium.

ah, basta, kung mokaon kog itlog nga sunny side-up pagkaluto, ligoon ko una kana sa toyo, usa kan-on hahahha

Akong bag-ong na discover sa patis as recommended by a friend kay lami siya imong gamiton e marinate sa chicken butangan ug lemon dayon pritohon,yummy ang result.

Quote from: mistyeyed on August 27, 2009, 01:39:13 PM
Akong bag-ong na discover sa patis as recommended by a friend kay lami siya imong gamiton e marinate sa chicken butangan ug lemon dayon pritohon,yummy ang result.

That is true. That is how we do with quick marinating. Lami.

Patis is fish, while toyo is soya bean.  Mao nga managlahi ilang aroma ang taste.

Thanks, misty. Suwayan nako ni.

Quote from: mistyeyed on August 27, 2009, 01:39:13 PM
Akong bag-ong na discover sa patis as recommended by a friend kay lami siya imong gamiton e marinate sa chicken butangan ug lemon dayon pritohon,yummy ang result.

Bahuan man ko ug patis nga commercial heheh. Sa una akong Mama (iyaan) magsegi buhat patis kay daghan mi ug una sa ginamos sa una kay akong uyuan naay basnigan. Humot lagi to iyang patis pero kining commercial nga mapalit sa store magduha duha ko ug gamit kay bahoan man ko.

Quote from: Raquelproud boholana on August 27, 2009, 11:04:52 PM
Bahuan man ko ug patis nga commercial heheh. Sa una akong Mama (iyaan) magsegi buhat patis kay daghan mi ug una sa ginamos sa una kay akong uyuan naay basnigan. Humot lagi to iyang patis pero kining commercial nga mapalit sa store magduha duha ko ug gamit kay bahoan man ko.

Diha man kuno toy buta nga nasaag sa baligyaanan og patis. Mikalit siya'g smile ug dayong ingon, "Hi, girls!".  He he he. Peace mga Gabriela Silang.

Quote from: Raquelproud boholana on August 27, 2009, 11:04:52 PM
Bahuan man ko ug patis nga commercial heheh. Sa una akong Mama (iyaan) magsegi buhat patis kay daghan mi ug una sa ginamos sa una kay akong uyuan naay basnigan. Humot lagi to iyang patis pero kining commercial nga mapalit sa store magduha duha ko ug gamit kay bahoan man ko.

testingi dw ni Raqz, mejo humot ni sya og di kaajo parat parehas sa Rufina brand.
Squid brand from Thailand: basi peborit ni ni Mari 

Quote from: Koddi Prudente on August 27, 2009, 11:39:03 PM
Diha man kuno toy buta nga nasaag sa baligyaanan og patis. Mikalit siya'g smile ug dayong ingon, "Hi, girls!".  He he he. Peace mga Gabriela Silang.

waaaaaaaahehehehehe.... 

Quote from: mistyeyed on August 27, 2009, 01:39:13 PM
Akong bag-ong na discover sa patis as recommended by a friend kay lami siya imong gamiton e marinate sa chicken butangan ug lemon dayon pritohon,yummy ang result.

ow, really. i should try this. thnks

Quote from: mistyeyed on August 27, 2009, 01:39:13 PM
Akong bag-ong na discover sa patis as recommended by a friend kay lami siya imong gamiton e marinate sa chicken butangan ug lemon dayon pritohon,yummy ang result.

will try this

Kadaghan patis converts. I just cooked paksiw today using patis for seasoning, yummy!

Quote from: Koddi Prudente on August 27, 2009, 11:39:03 PM
Diha man kuno toy buta nga nasaag sa baligyaanan og patis. Mikalit siya'g smile ug dayong ingon, "Hi, girls!".  He he he. Peace mga Gabriela Silang.

bwahahahahhahha!

Quote from: mistyeyed on August 27, 2009, 01:39:13 PM
Akong bag-ong na discover sa patis as recommended by a friend kay lami siya imong gamiton e marinate sa chicken butangan ug lemon dayon pritohon,yummy ang result.

really? i will try it too!

ako pod try pod ko pero para ra sa akoa kay di ganahan si murage sa taste sa patis! 

ako pud mo try kuno ko

Before i dont like patis because of the smell but i got surprised when i stay together  with my husband coz he used patis as seasoning,wow lami man diay shalan bang dile mi mahutdan og patis  kay mupalit dayon basta gamay na nabilin sa sudlanan

Permiro niya giluto kay chicken breast with pineapple unya kamatis gigisa raman to gibutangan gamay sabaw with patis dayon huh arang lamia lagi try gani mo

Ang patis lami is a filipino product through fermentation process.
This is sariling atin.
         
 

mura man lagi og black pepper ang dagway ani, sir. hehehe

morag una sa ginamos ra man guro nah....hinoon mao2x ra kay parat man 

lami ang sugba/prito nga talong og steamed okra, sawsaw sa una nga daghn sili....dabest 

Quote from: benelynne on August 27, 2009, 10:47:13 PM
Thanks, misty. Suwayan nako ni.

Yap,sulayi bisan di kaayo nimo dugayon ug marinate,lami siya.

Quote from: glacier_71 on August 28, 2009, 12:56:17 AM
ow, really. i should try this. thnks

Quote from: kiamoy on August 28, 2009, 05:10:02 AM
will try this

Quote from: kiamoy on August 28, 2009, 05:10:02 AM
will try this

Quote from: grazie7y on August 28, 2009, 09:48:05 AM
ako pod try pod ko pero para ra sa akoa kay di ganahan si murage sa taste sa patis! 

Try mo,ako di ko ganahan sa patis before but sa gi mix na sa lemon lami man diay.Sa paksiw pod usahay butangan na naku ug patis gamay.

Quote from: fdaray on August 28, 2009, 03:50:12 PM
Ang patis lami is a filipino product through fermentation process.
This is sariling atin.
         
 

lain lagi dagway ni patis sa lahi nga klasi ?

Quote from: janjan on August 29, 2009, 04:02:39 AM

lain lagi dagway ni patis sa lahi nga klasi ?

korek ka, jan.  mura man ni'g una sa ginamos.  ang patis akong nabal-an kay di man ispiso pareho ani. amber-colored liquid man.

Quote from: grazie7y on August 29, 2009, 04:09:25 AM
korek ka, jan.  mura man ni'g una sa ginamos.  ang patis akong nabal-an kay di man ispiso pareho ani. amber-colored liquid man.

oh bitaw

Unsa man nang patisa bag-o? murag powder.

Quote from: mistyeyed on August 29, 2009, 01:25:08 PM
Unsa man nang patisa bag-o? murag powder.

Misty nganong na powder naman tawon na? murag ato nalang na i pa mulbos? o i foundation??? hahhaaha!

Quote from: ms da binsi on August 29, 2009, 01:27:52 PM

Misty nganong na powder naman tawon na? murag ato nalang na i pa mulbos? o i foundation??? hahhaaha!

Hahaha. Powder man tan-aw naku gud sa picture ni FD.tan awa ra gud,basin lain nang patisa.

mao gani natingala ko nganong green ang color ana! murag foundation sa AVON sa una nga green dayun ig hidhid sa panit mo pula! hahahahah!

Quote from: ms da binsi on August 29, 2009, 01:31:57 PM
mao gani natingala ko nganong green ang color ana! murag foundation sa AVON sa una nga green dayun ig hidhid sa panit mo pula! hahahahah!

Bitaw ug sa lipstick pa,magic lipstick.Basin magic

Quote from: ms da binsi on August 29, 2009, 01:31:57 PM
mao gani natingala ko nganong green ang color ana! murag foundation sa AVON sa una nga green dayun ig hidhid sa panit mo pula! hahahahah!

Bitaw,ug sa lipstick pa na,magic lipstick,basin magic patis na kay sariling atin man. Ig bubo nimo mahimong patis nga liquid iya color ug lasa.

Quote from: mistyeyed on August 29, 2009, 01:51:00 PM


Bitaw ug sa lipstick pa,magic lipstick.Basin magic




Bitaw,ug sa lipstick pa na,magic lipstick,basin magic patis na kay sariling atin man. Ig bubo nimo mahimong patis nga liquid iya color ug lasa.

sus mangita tag ebidens aning produktoha ni  kay mashu-ang ta ug  tagna-tagna! hahaha!

Quote from: ms da binsi on August 29, 2009, 02:05:19 PM

sus mangita tag ebidens aning produktoha ni  kay mashu-ang ta ug  tagna-tagna! hahaha!

Mao,manawagan tas nag pagawas aning picture ra.Sir FD asa naka.

Unsa man nang matanga sa patis nga mora man og osterized avocado. Ang patis nga high-quality clear gold ang color.

Quote from: Koddi Prudente on August 29, 2009, 05:35:21 PM
Unsa man nang matanga sa patis nga mora man og osterized avocado. Ang patis nga high-quality clear gold ang color.

Hahaha.Mao nay amo gikagubtan ganina.Basin magic patis na maestro.

Sinuka siguro na sa Amerikano nga gipugos sa iyang Pilipina nga asawa og patilaw og atis!

Quote from: janjan on August 29, 2009, 04:02:39 AM

lain lagi dagway ni patis sa lahi nga klasi ?

Mislabeled man siguro na uy kay mora man ug powderized nga paminta ang sud.

Mislabeled man siguro na oy kay mora man ug paminta ang sud.

Hello mga patis lovers hinayhinay intawon mo ug gamit ug patis kay pati janitor fish giapil na ug ferment para mahimong patis. Grabe luod kaajo. Kinsay nakakita sa gifeatured sa Imbestigador?

lami ang piniritong isda isawsaw sa patis na may suka gamay og sili

Quote from: jamo2x on August 27, 2009, 11:47:33 PM

testingi dw ni Raqz, mejo humot ni sya og di kaajo parat parehas sa Rufina brand.
Squid brand from Thailand: basi peborit ni ni Mari 

katag an jud ka, akong patis diri sa balay made in Thailand

Quote from: fdaray on August 28, 2009, 03:50:12 PM
Ang patis lami is a filipino product through fermentation process.
This is sariling atin.
         
 

is this a powdered patis?

Tingali baya na og dili patis. Nag diversify na tingali si Patis Tesoro from jusi (cloth from piña fiber) to that product, whatever it is.

Quote from: Mari on August 29, 2009, 09:09:19 PM
katag an jud ka, akong patis diri sa balay made in Thailand

I also like Thai nampra. Asa man ni available diha sa ato Mari?

Patis-tinga pud ko anang imong Thai patis, Mari.

Candi,

Tagai mig BFAD-certified list. Unsa man ni nga brand sa patis ang gagamit ug janitor fish?

Quote from: Candijaynon on August 29, 2009, 08:50:02 PM
Hello mga patis lovers hinayhinay intawon mo ug gamit ug patis kay pati janitor fish giapil na ug ferment para mahimong patis. Grabe luod kaajo. Kinsay nakakita sa gifeatured sa Imbestigador?

naa sa BQ Mall supermarket

kanumdum ko sa gagmay pa mi sa una, basta walay sud an magtuslo nalang mig patis, ingnon mi sa among mama nga 'manghupok baya ng mga mata ninyo'

Kadtong gipakita sa Imbestigador nga patis producer kay morag wa to cyay kaugalingon nga brand. Ang mga customers lng nila ang mohimo ug brand. Mao nga di jud nato ma trace asa gikan ang mga patis sa market.

Wa pud ko kahibawo ug naay BFAD registered nga patis producers. Voluntary man gud ang pagparegister sa BFAD ug ang mga repacker lng kasagaran ang nagparegister. Ang dapat gud momando anang mga food establishments kay ang municipal/city health office man kay sila man ang nag-issue ug sanitary permit to operate as one of the requirements for issuance og mayor's permit.Ang legal basis nila mao ang atong PD 856.

Usa lng ka planta (Fitrite Inc.) nga nag export ug patis ang HACCP recognized sa BFAR  ug EU approved pud.Ang ilang pre-processing plants di pa BFAD registered pero gisiguro lang gud namo nga nag-implement ug good manufacturing practices and sanitation standard operating procedures. Amo pud giinspect permi ang ilang mga pre-processing plants and naa jud pud analyses ang ila product for heavy metals, chem and microbiological tests.

Quote from: Koddi Prudente on August 29, 2009, 07:51:06 PM
Sinuka siguro na sa Amerikano nga gipugos sa iyang Pilipina nga asawa og patilaw og atis!

Quote from: Candijaynon on August 29, 2009, 10:51:21 PM
Kadtong gipakita sa Imbestigador nga patis producer kay morag wa to cyay kaugalingon nga brand. Ang mga customers lng nila ang mohimo ug brand. Mao nga di jud nato ma trace asa gikan ang mga patis sa market.

Wa pud ko kahibawo ug naay BFAD registered nga patis producers. Voluntary man gud ang pagparegister sa BFAD ug ang mga repacker lng kasagaran ang nagparegister. Ang dapat gud momando anang mga food establishments kay ang municipal/city health office man kay sila man ang nag-issue ug sanitary permit to operate as one of the requirements for issuance og mayor's permit.Ang legal basis nila mao ang atong PD 856.

Usa lng ka planta (Fitrite Inc.) nga nag export ug patis ang HACCP recognized sa BFAR  ug EU approved pud.Ang ilang pre-processing plants di pa BFAD registered pero gisiguro lang gud namo nga nag-implement ug good manufacturing practices and sanitation standard operating procedures. Amo pud giinspect permi ang ilang mga pre-processing plants and naa jud pud analyses ang ila product for heavy metals, chem and microbiological tests.

Mao ba.

Salamat Candi sa information.Kahadlok ba diay ani mahilo tag di oras aning heavy metal.Ilabay to nako akong patis kay wa man pud ko naggamit nuon. Heavy metal means naa ni mercury very toxic,lead samot ka toxic,ug uban pa.

Quote from: Mari on August 29, 2009, 10:46:50 PM
kanumdum ko sa gagmay pa mi sa una, basta walay sud an magtuslo nalang mig patis, ingnon mi sa among mama nga 'manghupok baya ng mga mata ninyo'

Manghupok bitaw atong mata bisan mosud an ug ginamos. Sa salt siguro ni no? Mailhan jud nagsuwa ug patis ug ginamos pagka ugma kay ma instik man ang mata.

Quote from: Raquelproud boholana on August 30, 2009, 06:50:28 AM
Salamat Candi sa information.Kahadlok ba diay ani mahilo tag di oras aning heavy metal.Ilabay to nako akong patis kay wa man pud ko naggamit nuon. Heavy metal means naa ni mercury very toxic,lead samot ka toxic,ug uban pa.

Hala uy Raquel ayaw pud panic uy di man pud tanan nga patis naay janitor fish gisagul uy. Pero maniguro na lang jud ta ug palit ug brand nga naay ISO or HACCP certification. Kanang patis nga gikan sa Thailand safe man tingali na kay ilang government maayo man ang mandates sa ilang food products for export. Ang problema gud dire sa ato sa Pinas kay daghan kaajong palusot in terms of export mao nga di jud ta kasiguro sa safety sa atong mga food products nga gipang export. Ang US pud d pa kaajo istrikto sa pagimport ug mga food products unlike sa EU nga sila jud mismo moapprove sa mga produkto nga mosulod sa ilang member countries. Ang USFDA hinuon gasugod na ug padala ug mga investigators sa mga exporting countries nga naay mga food products nga ilang narefused. Like sa mga narefused nila nga mga fishery products nga gikan sa Pinas. Nagpahelp ang mga investigators sa mga BFAR fish inspectors para maverify ang safety adtong mga produktuha. HACCP compliance pud ang requirement sa USFDA para makasulod ang product diha sa US pero nagdepend gihapon sila sa food safety mandates sa country of origin sa produkto. Mas maajo gud unta nga sila moinspect ug magapprove sa mga processing plants nga nagexport ug food products diha sa US. Unlike sa EU nga ila jud iverify ang planta if nakameet  sa ilang minimum requirements for food safety.

Anyway di pa man makaaccumulate ug heavy metals ang mga isda nga gihimo ug patis kay mga gagmay man nga isda ang giferment para mahimong patis unless kung apilan jud ug janitor fish nga na found out nga di jud fit for human consumption due to its high content of heavy metals and microbes. Ang mga isda sa dagat nga tag-as na ug heavy metals accumulation kay kanang mga dagko na kaajo.

Maoy giingon sa uban nga ang heavy metals daw 'killing us softly' daw ang effect sa ato lawas kay moaccumulate pa man usa pa moepekto. Ang mga bad bacteria pud hinoon mamatay pud sa kaparat sa patis. Hahaha....Kasagaran nga reason sa mga refusal by USFDA sa mga patis gikan sa Pinas kay filthy ra man. wa pa man hinoon na refuse nga naay intolerable limit nga heavy metals.

salamat joan sa imong mga tips.  mag matngon ko ani pag buy nako'g patis.

Quote from: Raquelproud boholana on August 30, 2009, 06:52:12 AM
Manghupok bitaw atong mata bisan mosud an ug ginamos. Sa salt siguro ni no? Mailhan jud nagsuwa ug patis ug ginamos pagka ugma kay ma instik man ang mata.

Di tungod sa salt content sa ginamos or patis ang manghupok ang atong dagway o mangatow ato lawas kundi tungod na sa high histamine level sa patis or ginamos nga nakaon.

Quote from: grazie7y on August 30, 2009, 02:25:47 PM
salamat joan sa imong mga tips.  mag matngon ko ani pag buy nako'g patis.

Mao jud bitaw Grazie kinahanglan maaware na jud ta sa atong mga gipangkaon.

Quote from: Candijaynon on August 30, 2009, 02:43:13 PM
Mao jud bitaw Grazie kinahanglan maaware na jud ta sa atong mga gipangkaon.

ikaw jud ni among consultant dire when it comes to packaged food made in the phils. everytime mag shopping ko sa pinoy store, nadumduman nko tong imong tips about buying sardinas.  ako pod na gi share sa akong mga igsoon dire. hehehe

Pasalamat jud ta ni Joan at least gihatagan ta niya ug awareness. Salamat jud Joan,wa man nuon ko kaayo magpanic hehehe nakarealize ra ko nga murag usa naman to ka tuig akong patis sa shelf mao dapat na siguro tong ilabay kay naablihan na once unya kas a ra lagi nako nagamit.
Ok ba ning oyster sauce Mama Sita brand Joan? mao ni permi nakong gamiton usahay i drizzled sa vegetables or instead tuyo ako gamiton ug magpancit mao ni kay lami man.

Grace nakanotice ba ka nga halos lagi tanang food product labi na processed meat like sausage,hotdogs ug imo jud basahon ang ingredients naay MGS in short vetsin ni sa atua.

mao diayng lami no kay naay bitsen..pero ako maglalis jud mi sa akong misis oist kay hilig kaajo bitsen..maong dali na ko makalimot ron hahay...mag lain nalang ko ug usa ka yahong kanang walay bitsen basta mag sabaw na hehehe...

Quote from: alfonso_potane on August 30, 2009, 06:08:21 PM
mao diayng lami no kay naay bitsen..pero ako maglalis jud mi sa akong misis oist kay hilig kaajo bitsen..maong dali na ko makalimot ron hahay...mag lain nalang ko ug usa ka yahong kanang walay bitsen basta mag sabaw na hehehe...

Basin gi hinayhinayan nakag tigok sa imong misis Fonz. peace

hehehe..mao ba wew... dili saboi..palangga man kaajo ko niya.. pero dili pod ko matigok anang bitsen oi..kilawon man na ko sa una..moragkamay tam is man lang laway2x gani ko hehehe...

Quote from: alfonso_potane on August 30, 2009, 06:27:30 PM
hehehe..mao ba wew... dili saboi..palangga man kaajo ko niya.. pero dili pod ko matigok anang bitsen oi..kilawon man na ko sa una..moragkamay tam is man lang laway2x gani ko hehehe...

Mao ba,yay,mao diay nang limtanon naka ron.Pag gamit nalang ug patis.

Quote from: grazie7y on August 30, 2009, 02:50:58 PM
ikaw jud ni among consultant dire when it comes to packaged food made in the phils. everytime mag shopping ko sa pinoy store, nadumduman nko tong imong tips about buying sardinas.  ako pod na gi share sa akong mga igsoon dire. hehehe

Hahaha. Nasulsultant na diay ko ani.

Quote from: Raquelproud boholana on August 30, 2009, 06:04:46 PM
Pasalamat jud ta ni Joan at least gihatagan ta niya ug awareness. Salamat jud Joan,wa man nuon ko kaayo magpanic hehehe nakarealize ra ko nga murag usa naman to ka tuig akong patis sa shelf mao dapat na siguro tong ilabay kay naablihan na once unya kas a ra lagi nako nagamit.
Ok ba ning oyster sauce Mama Sita brand Joan? mao ni permi nakong gamiton usahay i drizzled sa vegetables or instead tuyo ako gamiton ug magpancit mao ni kay lami man.

Grace nakanotice ba ka nga halos lagi tanang food product labi na processed meat like sausage,hotdogs ug imo jud basahon ang ingredients naay MGS in short vetsin ni sa atua.

Sorry Raq wa koy knowledge sa traceability anang mga oyster sauce kay voluntary man gud ang pag-apply for HACCP recognition ug wa pa pud oyster sauce processing plant nga nag apply. Anyway, irefuse man pud sa USFDA na kung di makameet sa ilang food safety requirements.

Very helpful kaayo ni nga information for consumer guidance, kay ako ra ba basta naa na sa grocery shelf nag-presume na dayon na certified na ang safety sa produkto.

Posible nga taas ang metal content sa tuna, kay dagko man ni? Kilawon ra raba ni sa mga Hapon.

Quote from: Candijaynon on August 30, 2009, 02:17:08 PM
Hala uy Raquel ayaw pud panic uy di man pud tanan nga patis naay janitor fish gisagul uy. Pero maniguro na lang jud ta ug palit ug brand nga naay ISO or HACCP certification. Kanang patis nga gikan sa Thailand safe man tingali na kay ilang government maayo man ang mandates sa ilang food products for export. Ang problema gud dire sa ato sa Pinas kay daghan kaajong palusot in terms of export mao nga di jud ta kasiguro sa safety sa atong mga food products nga gipang export. Ang US pud d pa kaajo istrikto sa pagimport ug mga food products unlike sa EU nga sila jud mismo moapprove sa mga produkto nga mosulod sa ilang member countries. Ang USFDA hinuon gasugod na ug padala ug mga investigators sa mga exporting countries nga naay mga food products nga ilang narefused. Like sa mga narefused nila nga mga fishery products nga gikan sa Pinas. Nagpahelp ang mga investigators sa mga BFAR fish inspectors para maverify ang safety adtong mga produktuha. HACCP compliance pud ang requirement sa USFDA para makasulod ang product diha sa US pero nagdepend gihapon sila sa food safety mandates sa country of origin sa produkto. Mas maajo gud unta nga sila moinspect ug magapprove sa mga processing plants nga nagexport ug food products diha sa US. Unlike sa EU nga ila jud iverify ang planta if nakameet  sa ilang minimum requirements for food safety.

Anyway di pa man makaaccumulate ug heavy metals ang mga isda nga gihimo ug patis kay mga gagmay man nga isda ang giferment para mahimong patis unless kung apilan jud ug janitor fish nga na found out nga di jud fit for human consumption due to its high content of heavy metals and microbes. Ang mga isda sa dagat nga tag-as na ug heavy metals accumulation kay kanang mga dagko na kaajo.

Maoy giingon sa uban nga ang heavy metals daw 'killing us softly' daw ang effect sa ato lawas kay moaccumulate pa man usa pa moepekto. Ang mga bad bacteria pud hinoon mamatay pud sa kaparat sa patis. Hahaha....Kasagaran nga reason sa mga refusal by USFDA sa mga patis gikan sa Pinas kay filthy ra man. wa pa man hinoon na refuse nga naay intolerable limit nga heavy metals.

Hi Raqs,

Check out this thread on food items that contain carcinogens. Number 1 sa listahan ang hotdogs.

http://tubagbohol.mikeligalig.com/index.php?topic=9179.0

Quote from: Raquelproud boholana on August 30, 2009, 06:04:46 PM

Grace nakanotice ba ka nga halos lagi tanang food product labi na processed meat like sausage,hotdogs ug imo jud basahon ang ingredients naay MGS in short vetsin ni sa atua.

Quote from: benelynne on August 30, 2009, 09:33:03 PM
Very helpful kaayo ni nga information for consumer guidance, kay ako ra ba basta naa na sa grocery shelf nag-presume na dayon na certified na ang safety sa produkto.

Posible nga taas ang metal content sa tuna, kay dagko man ni? Kilawon ra raba ni sa mga Hapon.

Posible jud nga makaaccumulate ug heavy metals ang dagko nga tuna kanang mga 60 kgs pataas. Mao nga ang mga exporters nato dire sa Pinas di na moexport ug tuna nga lapas na sa 50 kgs. labi na sa EU kay very low kaajo ang ilang tolerable limits sa heavy metals.

Sir naa ko pangutana nimo. ngano ang mga japanese gusto man ug hugasan ang mga isda sa planta ug tubig nga taas kaajo ug chlorine concentration samtang gipangbawal man gani ni sa ubang countries specifically EU and US kay carcinogenic lagi.

Proud jud ko ni Candijaynon kay nagamit gyud dinhi ang iyang nahibaw-an sa iyang pagtrabaho, and especially nga pareha pud mi og college alma mater. Kana ra ba gyung imong course Candz (BS in FoodTech) kay dyutay ra kaayoy manguha kay daghan og Chemistry. Dili man gani makaabot og napulo ang usa ka batch.

Quote from: Koddi Prudente on August 30, 2009, 09:55:28 PM
Proud jud ko ni Candijaynon kay nagamit gyud dinhi ang iyang nahibaw-an sa iyang pagtrabaho, and especially nga pareha pud mi og college alma mater. Kana ra ba gyung imong course Candz (BS in FoodTech) kay dyutay ra kaayoy manguha kay daghan og Chemistry. Dili man gani makaabot og napulo ang usa ka batch.

Ajaw saba Sir kay mauwaw man pud ta ana kay d baja ko bright nagkamangkamng lang ko ug toun sauna mao nga nakagradwet ko bisan daghang 5 nga grado.

Quote from: Candijaynon on August 30, 2009, 09:49:43 PM

Sir naa ko pangutana nimo. ngano ang mga japanese gusto man ug hugasan ang mga isda sa planta ug tubig nga taas kaajo ug chlorine concentration samtang gipangbawal man gani ni sa ubang countries specifically EU and US kay carcinogenic lagi.

Ug ina-ani nga hisgutanan, estudyante ra gyud ko nimo, Candi. I didn't even know that the Japanese do this, nga meticulous man kaayo sila sa chemical components sa mga food products.

Naa pud bitaw ko kahibungan nila nga usa ka butang nga no-no man sa ato--kanang routine nga pagkuha ug X-ray. Diri kay ug naa kay reklamo sa lawas, bisag kapila ka man nila kuhaan ug X-ray, mura lang kag nagpakodak. I thought there are warnings of X-ray radiation being cancer-causing.

Chlorine, X-ray, hilaw nga isda, etc.--everyday things ra man ni sa Hapon. Pero lisod pud baya sila lalison sa ilang pamaagi kay ang Japanese have one of the longest lifespans in the world.

. . . and lowest incidence of cancer, particularly breast cancer? Tungod ba kaha ni sa soybean-based tofu nga ilang gikaon hapit tanang adlaw?

Quote from: benelynne on August 30, 2009, 10:04:55 PM
Ug ina-ani nga hisgutanan, estudyante ra gyud ko nimo, Candi. I didn't even know that the Japanese do this, nga meticulous man kaayo sila sa chemical components sa mga food products.

Naa pud bitaw ko kahibungan nila nga usa ka butang nga no-no man sa ato--kanang routine nga pagkuha ug X-ray. Diri kay ug naa kay reklamo sa lawas, bisag kapila ka man nila kuhaan ug X-ray, mura lang kag napakodak. I thought there are warnings of X-ray radiation being cancer-causing.

Chlorine, X-ray, hilaw nga isda, etc.--everyday things ra man ni sa Hapon. Pero lisod pud baya sila lalison sa ilang pamaagi kay ang Japanese have one of the longest lifespans in the world.

Mao bitaw Sir Benne lalison jud kaajo kay lahi ra ilang mga patakaran icompare sa US n EU in terms of food safety. Usa sa EU approved fish processing plants dire sa Manila naay Japanese consultant for their products for export sa Japan. Maglagot ko kay sige lang pang spray ug alcohol sa sulod sa planta para daw madisinfect ang hangin. Magkaliponglipong intawon mi ug mag-inspect mi. Unja ang ilang mga sliced blanched octopus ihumol jud sa tubig nga naay 100 ppm chlorine concentration. Grabe jud .

oi daghan ko nakat-unan dini da, thanks

Tofu figures prominently in the diet of Okinawans, who are among those with the highest concentration of centenarians all over the world.

Bay Kods, ga-produce ba ta locally sa Bohol ug tofu? Last time nga naa ko diha, nakakita ko ug tofu sa ICM pero murag daan na ug mahal pa gyud. Diri man gud sa Japan, puti ug hamis ilang tofu unya ang expiration period murag 1 or 2 days ra from date of manufacture.

Quote from: Koddi Prudente on August 30, 2009, 10:07:44 PM
. . . and lowest incidence of cancer, particularly breast cancer? Tungod ba kaha ni sa soybean-based tofu nga ilang gikaon hapit tanang adlaw?

Quote from: Candijaynon on August 30, 2009, 10:14:35 PM
Unja ang ilang mga sliced blanched octopus ihumol jud sa tubig nga naay 100 ppm chlorine concentration. Grabe jud .

Ha? Paborito ra ba ni nako! Gahapon lang sa among beach picnic, daghan ko'g nakaon nga octopus. Mao tingali ni ilang pahumok. Unsa man diay ang properties sa chlorine nga makadaot sa lawas?

Quote from: benelynne on August 30, 2009, 10:22:35 PM
Ha? Paborito ra ba ni nako! Gahapon lang sa among beach picnic, daghan ko'g nakaon nga octopus. Mao tingali ni ilang pahumok. Unsa man diay ang properties sa chlorine nga makadaot sa lawas?

Pangpatay na nila sa mikrobyo sa pagkaon.

Nakalimot pud ko unsa to nga component sa chlorine nga makacause ug cancer. Mao jud ni gibawal sa EU ang direct contact sa chlorine sa pagkaon. Sa potable water man gani  0.2-0.5 ppm lang lang ang tolerable limit sa chlorine.

Naay tofu or tokwa baligya sa ICM ra. Di ko tigpalit kay lagom unya mahal. It must be imported from Manila or abroad. Ang akong nahibaw-an, naay tighimo og taho sa Cebu. Wa koy nahibaw-an kon naa bay tig-tokwa didto,although some restaurants in Cebu, including ChowKing, have tofu in their menus. 

Tan-aw nimo Bay Kods commercially viable ang production sa soya beans sa atoa? Mabuhi ba ni sa atong soil?

Quote from: Koddi Prudente on August 30, 2009, 11:01:30 PM
Naay tofu or tokwa baligya sa ICM ra. Di ko tigpalit kay lagom unya mahal. It must be imported from Manila or abroad. Ang akong nahibaw-an, naay tighimo og taho sa Cebu. Wa koy nahibaw-an kon naa bay tig-tokwa didto,although some restaurants in Cebu, including ChowKing, have tofu in their menus. 

Quote from: benelynne on August 30, 2009, 11:04:12 PM
Tan-aw nimo Bay Kods commercially viable ang production sa soya beans sa atoa? Mabuhi ba ni sa atong soil?

Okay man ang soybean diri sa RP. Pareha ra man na og management requirement sa munggos. I think it is grown in large farms somewhere because there are local producers of soya-based beverages like Nesvita. 

Quote from: Mari on August 29, 2009, 09:09:19 PM
katag an jud ka, akong patis diri sa balay made in Thailand

alangin...  bitaw dugay na man mi wa gagamit og mga rufina patis, etc...Squid patis na man amo gamit sa balay.

pero nag ka dugay na noh, mingawn baya ko sa rufina patis. cguro acquired taste na nato nga pangitaon ang mga kanhing pagkaon 

pati pud ang toyo, karon pirmi na mi gamit og toyomansi...di kalas og lemon o klamnsi

Quote from: mistyeyed on August 30, 2009, 06:11:29 PM

Basin gi hinayhinayan nakag tigok sa imong misis Fonz. peace

awtzzz, ka sakeeeet ba ana... 

Quote from: Raquelproud boholana on August 30, 2009, 06:52:12 AM
Manghupok bitaw atong mata bisan mosud an ug ginamos. Sa salt siguro ni no? Mailhan jud nagsuwa ug patis ug ginamos pagka ugma kay ma instik man ang mata.

timailhan na Raqz nga di ka bagay sa mga pinobreng sawsawn 

kami gani sa una agwanta lng tawn og Target....targeton ang asin 

Quote from: Candijaynon on August 30, 2009, 09:49:43 PM
Posible jud nga makaaccumulate ug heavy metals ang dagko nga tuna kanang mga 60 kgs pataas. Mao nga ang mga exporters nato dire sa Pinas di na moexport ug tuna nga lapas na sa 50 kgs. labi na sa EU kay very low kaajo ang ilang tolerable limits sa heavy metals.

Sir naa ko pangutana nimo. ngano ang mga japanese gusto man ug hugasan ang mga isda sa planta ug tubig nga taas kaajo ug chlorine concentration samtang gipangbawal man gani ni sa ubang countries specifically EU and US kay carcinogenic lagi.

gusto guro sa hapon ng high concentration sa chlorine to kill off bacteria...to prevent salmonella disease from fish.

sa swimming pool gani daghnon og chlorine; bisan sa potable water naay additive nga chlorine di ba.

ayaw mo kahadlok kaon og big fish sama sa tuna...ang accumulation sa heavy metals sa fish nag depende na sa lugar og daghn toxic elements ang dagat....ma absorb pud na sa mga isda. pero ang mga dagkong isda sa lawm man tawn na sa dagat nga limpio nah...og over high concentration sab sa mga heavy metals, una man mamatay ang isda. 

ang delikado nga lugar kanang naay mga chemical factories og mina (mining) nga duol sa dagat kay ang ilang manufacturing waste usahay padulong sa dagat...mao nay delikado parehas sa Minamata case sa Japan...mercury poisoning from eating shellfish and fish.

hala padayon ang tagay og habhab sa kinilaw nga bariles 

Quote from: jamo2x on August 30, 2009, 11:59:57 PM
gusto guro sa hapon ng high concentration sa chlorine to kill off bacteria...to prevent salmonella disease from fish.

sa swimming pool gani daghnon og chlorine; bisan sa potable water naay additive nga chlorine di ba.

ayaw mo kahadlok kaon og big fish sama sa tuna...ang accumulation sa heavy metals sa fish nag depende na sa lugar og daghn toxic elements ang dagat....ma absorb pud na sa mga isda. pero ang mga dagkong isda sa lawm man tawn na sa dagat nga limpio nah...og over high concentration sab sa mga heavy metals, una man mamatay ang isda. 

ang delikado nga lugar kanang naay mga chemical factories og mina (mining) nga duol sa dagat kay ang ilang manufacturing waste usahay padulong sa dagat...mao nay delikado parehas sa Minamata case sa Japan...mercury poisoning from eating shellfish and fish.

hala padayon ang tagay og habhab sa kinilaw nga bariles 

...inapilan sa talaba ug beer! Jaaamz wa mo mag talaba sa FL? one day mag jamming ra gud ta oi! mga taga eastern part of the globe!!!

Quote from: benelynne on August 30, 2009, 11:04:12 PM
Tan-aw nimo Bay Kods commercially viable ang production sa soya beans sa atoa? Mabuhi ba ni sa atong soil?

Mabuhi kaayo ang soybeans sa atua kay mas moangay ni sila ug warm climate.(sagdi ra ug makauli ko magdala ko ug liso i sneak in nato kay bawal raba)Mas taas ang yield sa soybeans ug warm ang climate. Nag produce sad mi ug soybeans diri unya mao ni among i import sa japan.

Export diay dili import typing error.

Quote from: Raquelproud boholana on August 31, 2009, 03:46:19 AM
Export diay dili import typing error.

Quote from: Raquelproud boholana on August 31, 2009, 03:44:01 AM
Mabuhi kaayo ang soybeans sa atua kay mas moangay ni sila ug warm climate.(sagdi ra ug makauli ko magdala ko ug liso i sneak in nato kay bawal raba)Mas taas ang yield sa soybeans ug warm ang climate. Nag produce sad mi ug soybeans diri unya mao ni among i import sa japan.

Ang American Soybean Association baya ang nakapatay sa atong coconut industry in the 1990s ug 1990s. Diha silay official statement nga makadaot kuno ang tropical palm oil (referring to copra oil), mao to nga mihinay ang pag-import sa ubang coutries sa atong copra oil. Karon mimahal na pud ang copra tungod sa Virgin Coconut Oil.

Bahini ko Raqz, kay mag-eksperimento ko'g panguma ug soya. Paborito baya naku ang tofu and its other food derivatives.

Quote from: Raquelproud boholana on August 31, 2009, 03:44:01 AM
Mabuhi kaayo ang soybeans sa atua kay mas moangay ni sila ug warm climate.(sagdi ra ug makauli ko magdala ko ug liso i sneak in nato kay bawal raba)Mas taas ang yield sa soybeans ug warm ang climate. Nag produce sad mi ug soybeans diri unya mao ni among i import sa japan.

Quote from: benelynne on August 31, 2009, 06:47:35 AM
Bahini ko Raqz, kay mag-eksperimento ko'g panguma ug soya. Paborito baya naku ang tofu and its other food derivatives.

paborito pod na nako nag tofu, bene san.  di ko mawad-an ug extra-firm tofu and miso sa akong ref and of course the dry seaweeds kay ganahan man kaayo ko'g miso soup. 

Asa man nimo nakuha ning imong Japanese culinary taste, Ging? I am surprised that you like the miso. It requires conditioning of the palate aron ma-appreciate nimo.

Quote from: grazie7y on August 31, 2009, 06:52:12 AM
paborito pod na nako nag tofu, bene san.  di ko mawad-an ug extra-firm tofu and miso sa akong ref and of course the dry seaweeds kay ganahan man kaayo ko'g miso soup. 

Quote from: benelynne on August 31, 2009, 06:59:14 AM
Asa man nimo nakuha ning imong Japanese culinary taste, Ging? I am surprised that you like the miso. It requires conditioning of the palate aron ma-appreciate nimo.

bene san, sa manila pa ko, hilig nako sige'g kaon diha sa saisaki.  mahal pod kaayo to oi so i took short classes in cooking japanese food in the culinary arts center in Makati.  I learned how to make basic maki/sushi rolls then kadtong nag sige nako'g prepare, imagination na lang ang limit. hehehe  I learned how to make kamameshi, sukiyaki, tempura, etc. and of course miso soup!  ganahan kaayo pod ko magbuhat adtong tamagoyaki.

naa koy close friend dire na puti, among regular date jud sa Arigato restaurant and syempre, we start our meals with miso soup with extra wakame! 

Basta inclination nimo, dali ra gyud mo branch out into other food specialties. Daan na diay kang cosmopolitan Ging, even before you went to the US. I'm sure if you just pursue this, you'll do good even in Bohol ug gusto ka na mo-retire. 

Quote from: grazie7y on August 31, 2009, 07:37:03 AM
bene san, sa manila pa ko, hilig nako sige'g kaon diha sa saisaki.  mahal pod kaayo to oi so i took short classes in cooking japanese food in the culinary arts center in Makati.  I learned how to make basic maki/sushi rolls then kadtong nag sige nako'g prepare, imagination na lang ang limit. hehehe  I learned how to make kamameshi, sukiyaki, tempura, etc. and of course miso soup!  ganahan kaayo pod ko magbuhat adtong tamagoyaki.

naa koy close friend dire na puti, among regular date jud sa Arigato restaurant and syempre, we start our meals with miso soup with extra wakame! 

thanks, bene san.  one time diha mi dinner unya ang food akong gi prepare kay cosmopolitan:   japanese, italian, african, french, thai and of course ang atong pinoy food. pero kon mag karag-karag ug luto, italian pasta is the easiest.   

going back to patis, i use a lot of it when i make batches of sukang pinakurat. 

Quote from: jamo2x on August 30, 2009, 11:59:57 PM
gusto guro sa hapon ng high concentration sa chlorine to kill off bacteria...to prevent salmonella disease from fish.

sa swimming pool gani daghnon og chlorine; bisan sa potable water naay additive nga chlorine di ba.

ayaw mo kahadlok kaon og big fish sama sa tuna...ang accumulation sa heavy metals sa fish nag depende na sa lugar og daghn toxic elements ang dagat....ma absorb pud na sa mga isda. pero ang mga dagkong isda sa lawm man tawn na sa dagat nga limpio nah...og over high concentration sab sa mga heavy metals, una man mamatay ang isda. 

ang delikado nga lugar kanang naay mga chemical factories og mina (mining) nga duol sa dagat kay ang ilang manufacturing waste usahay padulong sa dagat...mao nay delikado parehas sa Minamata case sa Japan...mercury poisoning from eating shellfish and fish.

hala padayon ang tagay og habhab sa kinilaw nga bariles 

Pero Sir Jams ang sobra kadagko nga tuna, blue marlin, sword fish etc. kanang motimbang ug 60 kgs pataas naa nay traces ug mga heavy metals nga naaccumulate sa isda particularly mercury. Kadaghan na ko kasuway paanalyzed ani nga positive sa heavy metals nga beyond na sa tolerable limit jud mao nga ang mga exporters nato aware na pud sila ani n di na sila moexport ug sobra kadagko labi na sa EU kay naa ra ba silay rapid alert system unya dali ra madetect sa border inspection. Migratory species man gud na nga mga isda so di jud kalikajan nga makamigrate sila sa lugar nga polluted na labi na ug dagko na kaajo nga isda mas lagjo na ang lugar nga ilang mamigrate.

Ang gibutang sa directory diri nga dili ipakaon nga isda kanang shark kay taas daw na ug concentration sa mercury,sword fish nalimot ko sa ikatulo. Pero gi urge jud ta mokaon ug seafoods kay ang benefits mo outweigh man sa risk.