TUBAGBOHOL.com with Ligalig Mike Ortega

Inside Bohol => Pulong Bisaya => Topic started by: Ligalig-Mike on February 06, 2010, 06:31:06 PM

Title: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: Ligalig-Mike on February 06, 2010, 06:31:06 PM
By Mike Ortega Ligalig
published by the Bohol Standard

Niadtong tuig 1951, daghan kanato wala pa natawo, dihay kaso nga gipasaka ang gobyerno batok sa usa ka Mr. Espuelas. Sa usa ka Supreme Court decision, gibansagan kining kasoha ug Espuelas vs. People (90 Phil. 524).
   Ang gibuhat ni Espuelas mao ni: nagpatuo siya nga naghikog pinaagi sa paghigot ug pisi sa iyang liog. Nagpakuha siya ug hulagway nga nagbitay siya sa kahoy. Ang maong hulagway gimantala sa mga newspaper niadtong panahona.
   Kauban sa napatik nga hulagway sa naghikog nga Espuelas ang usa ka sulat alang sa iyang hamiling kapikas sa kinabuhi ug alang sa iyang mga anak. Atong utingkayon unsa ang unod niadtong maong sulat (translated in a book by Joaquin Bernas, S.J.):

   â€œDearest wife and children, bury me five meters deep. Over my grave don’t plant a cross or put floral wreaths, for I don’t need them.
   Please don’t bury me in a lonely place. Bury me in the Catholic cemetery. Although I have committed suicide, I still have the right to be buried among Christians.
   But don’t pray for me. Don’t remember me, and don’t feel sorry. Wipe me out of your lives.
   My dearest wife, if someone asks you why I committed suicide, tell them I did it because I was not pleased with the administration of (President) Roxas. Tell the whole world about this.
   And if they ask why I did not like the administration of Roxas, point out to them the situation in Central Luzon, the Hukbalahaps. Tell them about Julio Guillen and the banditry of Leyte.
   Dear wife, write to President Truman and Churchill. Tell them that here in the Philippines our government is infested with many Hitlers and Mussolinis.
   Teach our children to burn pictures of Roxas if and when they come across one.
   I committed suicide because I am ashamed of our government under Roxas. I cannot hold high my brows to the world with this dirty government.
   I committed suicide because I have no power to put under Juez de Cuchillo all the Roxas people now in power. So, I sacrificed my own self.”

   Ang desisyon nga gipakanaog batok ni Espuelas “seditious libel.” Ang tinuod wala naghikog si Espuelas. Diha diay barel nga iyang gibatogan sa iyang pagpahulagway nga kintahay nagbitay siya sa kahoy.
   Apan dili tanang justices sa Supreme Court nagtuo nga seditious libel ang gibuhat ni Espuelas. Nagkasumpaki ang ilang mga hunahuna. Matod sa mabuot nga hukmanan: “The letter is scurrilous libel against the Government…And the communication reveals a tendency to produce dissatisfaction or a feeling incompatible with the disposition to remain loyal to the government.”
   Sa laing bahin, usa ka Justice Tuason misupak sa maong panahom. Nahimuot hinuon siya ni Espuelas. Matod sa iyang dissenting opinion: The general reaction, it is fairly safe to say, was one of regret for a man of eccentric and unbalanced mind and ridicule and curiosity for a grotesque stunt. The witnesses for the government themselves, some of whom were Constabulary officers stationed at Tagbilaran, stated upon reading the article and seeing the author’s picture they just laughed it off, “thinking that this fellow must be crazy.” That was akin to our own reaction, and there is little or no doubt that that exemplified the general effect upon the minds of other readers of the article…”
   Kuyaw pud to si Mr. Espuelas. Pero wa ko nagtuo nga nalisoan to siya sa iyang maayong pangisip. Tingali miawas na ang sukdanan sa iyang pailob ug pag-antos. Napuno lang gyud to siya tungod sa kadaghan niyang nahibaloang sekreto sa gobyerno. Usa ka Bol-anon nga nagpakabana sa mga nagakahitabo sa iyang nasod ug katilingban. Usa ka Filipino nga nakakita sa mga butang nga wala makita ug mahibaloi sa kadaghanan. Sa atong panahon karon, daghang mga Filipino nga Wowowee ra gyud intawon ang makakabig sa ilang pagtagad, maoy gikabusyhan kada adlaw. Daghang buta sa mga anomaliya sama anang Panglao reclamation project, kikik sa Panglao airport, ghost dam projects sa Bohol, pagbaligya sa power ug water utilities sa Bohol ngadto sa Salcon, mga Bol-anong politiko nga wag tuo ang mga mansion sa Cebu, Manila, Amerika nga wa man untay mga negosyo ug laing trabaho gawas sa pagpangolekta ug komisyon.
   Unsa man ang kalainan sa panahon ni Mr. Espuelas ug sa atong panahon karon? Unsa man ang iyang nakita kaniadto nga wala nato makita karon? Kung buhi pa siya karon, unsa kaha ang iyang panglantaw sa kasamtangan nga administrasyon?
   Pipila lang ni sa mga pangutana nga nagbilin ug hagit alang kanato.
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: hofelina on February 06, 2010, 06:49:58 PM
Mr Espuelas must be a highly principled person inspite of his eccentricity. He can not stomach the situation.
Was he able to change the situation? No! But he did get the attention of the public.
Ako kahang awaton si Espuelas...,

Manay
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: fdaray on February 11, 2010, 12:02:38 PM
Ang mga corruptions panahon ni Roxas naa ra sa kumingking, gamay pa kaayo...., karon dili na maihap.., pero okey ra gihapon ang Plipinas.

Tungod ba kaha nga daghan tag kwarta, mao nga gi corrupt na lang. Kon gamay pa ta ug kwarta kay lagi dako ta ug utang sa World Bank, ngano nga wa man nahurok sa corruption.? Stable gihapon ang atong nasod.
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: statesville on February 11, 2010, 12:18:37 PM
A true patriot, it's hard for one flea to topple a dog.
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: ms da binsi on February 11, 2010, 12:44:03 PM



Ajaw tawon Manay kay una mo hilak si Glacier! hahahhahaha!

Tralala man ka Manay oi!
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: Koddi Prudente on February 11, 2010, 10:25:19 PM
Pastilan, unsa kahay buhaton ni Espuelas kon sa kasamtangan pa siya nabuhi.
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: hubag bohol on February 13, 2010, 02:49:35 PM

Basin imbis magpadalag sulat sa ijang asawa, magpadala sijag bomba sa Malacanang. Aw, magdala diay, kay mag-suicide bomber sija -- maghikog sa tinuoray.
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: lolongmendez on February 13, 2010, 05:59:41 PM

Our government is on deficit spending, daghang kwarta pero puro utang. There will come a time that we will be like P.I.G.S (Portugal, Ireland, Greece, Spain) countries in Europe. Try to look at the record of annual deficit and the growing debt of our government, it is alarming. It can be accessed on Phil Treausury website. Our politician should check these facts and do something about it while its not yet too late.
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: Brownman on February 14, 2010, 01:25:47 AM
Insaktung 61 years na ang hingkagiw aduna pa kahay Espuelas d 2nd
nga moabot,
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: Scarb on February 14, 2010, 01:45:05 AM

  ajaw baya  pag huna² ug HARAKIRI bords.Yet -whop§  ;D
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: Brownman on February 14, 2010, 02:37:18 AM

ay sis kaabtik ba nimo diha mutubag, deilkado baja nang Harakiri
sala na sa kahitas an
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: hubag bohol on February 14, 2010, 06:14:57 AM

Karong adlawa ang ahong huna2 HARAKIJOD. ;D
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: Scarb on February 14, 2010, 09:01:28 AM
2[/sup] HARAKIJOD. ;D

  dream on baby..ajeje  :P
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: Scarb on February 14, 2010, 09:02:17 AM

 nasak§fan tika bords. tada..! abtik pas fox sha? hee³
Title: Re: Nganong Naghikog si Espuelas
Post by: hubag bohol on February 15, 2010, 11:44:35 AM

Bwahaha. Kijod pa gajod! ;D
Powered by SMFPacks SEO Pro Mod | Sitemap
Mobile View
SimplePortal 2.3.7 © 2008-2020, SimplePortal